Steun ons en help Nederland vooruit

woensdag 23 september 2009

Één noordelijk landsdeel, of juist niet?

19-1-2009
Gemeentelijke herindelingen brengen vrijwel altijd emoties met zich mee. Historie, cultuur, maar ook praktische zaken (moet ik om mijn paspoort aan te vragen nu een stuk verder reizen?) spelen hierbij een belangrijke rol. Als het herindelen van gemeentes al zo gevoelig ligt, moet je toch wel gek zijn om te gaan pleiten voor de fusie van drie provincies. Of niet?

De provincies Groningen, Friesland en Drenthe werken al geruime tijd intensief samen in het Samenwerkingsverband Noord-Nederland (SNN), vooral op economische thema's. D66 is een voorstander van deze samenwerking, maar maakt zich zorgen over o.a. de democratische legitimatie (de leden in SNN worden immers niet rechtstreeks door de inwoners gekozen) en de controle en invloed die je als volksvertegenwoordiger hebt op dit orgaan. Bovendien moeten de noordelijke fracties één gemeenschappelijk noordelijk geluid te laten horen, zodat het niet meer kan dat dezelfde partij in elke provincie een ander standpunt inneemt over een bepaald onderwerp. Het dwingt politieke partijen om met één gemeenschappelijk noordelijk standpunt te komen. D66 ervaart dat als positief.

Wist u trouwens dat de drie noordelijke provincies zowel in Den Haag als in Europa één gemeenschappelijke noordelijke lobbyist hebben? En dat de drie provinciale Kamers van Koophandel onlangs zijn gefuseerd tot één noordelijke rekenkamer? Het bedrijfsleven ziet Noord-Nederland al geruime tijd als één geheel. Wordt het dan niet eens tijd om na te denken over één noordelijk landsdeel? Ook op cultuur gebied wordt dit steeds meer zo ervaren (bijvoorbeeld één noordelijk orkest).
Als je op Europese schaal kijkt, is de provincie Groningen erg klein. (Zelfs Noord-Nederland zou nog een kleine regio zijn, in de ogen van Brussel.) Dus als Groningen alleen red je het niet in Brussel. Ook om een vuist te maken naar Den Haag, staan we als noordelijk landsdeel sterker. De drie noordelijke provincies beslaan ongeveer 25% van het Nederlandse grondoppervlak, en er wonen 10% van de inwoners van Nederland. Toch krijgen wij bijvoorbeeld maar 1% van de aardgasbaten. En dit terwijl 88% van deze aardgasbaten in de Randstad worden geïnvesteerd. Omdat de drie afzonderlijke provincies nu regelmatig apart in Den Haag hun eigen belangen bepleiten (die soms zelfs tegenstrijdig zijn), weet Den Haag ook niet naar wie ze moeten luisteren, en beslissen ze zelf wat goed voor het Noorden is.

Op dit moment zijn er slechts twee argumenten tegen het vormen van één noordelijk landsdeel:
1. De Friezen zijn bang hun eigen identiteit te verliezen.
2. De noordelijke bestuurders zijn bang voor andere verhoudingen, waardoor de bestaande machtsstructuren kunnen worden doorbroken.

De kans is dat er van bovenaf (lees: Den Haag) een landsdelig bestuur wordt opgelegd. Er is al jaren een discussie gaande over het opheffen van de provincies. Is het dan niet verstandiger om deze discussie zelf te voeren, zodat we zelf onze eigen voorwaarden kunnen stellen?

Moeten wij als Statenfractie nu gaan pleiten voor één noordelijk landsdeel? Of moet Groningen mikken op een nog intensievere noordelijke samenwerking? Ten aanzien van het formuleren en uitvoeren van gezamenlijke noordelijke belangen lijken de Provinciale Staten van Groningen en Friesland zich terug te trekken nu de Langmangelden verdeeld en op zijn. Op eigen kracht, van Groningen alleen, verder in Europa lijkt geen verstandige keuze. We gaan hierover zeker in noordelijk verband met onze leden verder praten. Maar als u de fractie over dit thema alvast wil voeden, mail uw visie dan naar onze fractie.